Năng suất lao động là yếu tố quyết định sức cạnh tranh của mỗi doanh
nghiệp. Thế giới phẳng rồi, Tê pê pê (TPP) ra đời sẽ khiến hàng rào
thuế suất trở về 0, doanh nghiệp cạnh tranh trên quy mô toàn cầu. Tư duy
mỗi người lao động phải thay đổi để có thể tồn tại.
Trong doanh
nghiệp, đầu ra là cái quan trọng nhất. Dù là DN sản xuất hay dịch vụ,
nếu không bán được hàng, doanh nghiệp đó sẽ phá sản. Đội ngũ bán hàng là
quân tinh nhuệ, quân tiên phong, tiền tuyến… còn hậu phương là sản xuất,
vận tải, kho bãi, marketing. Và nhất nhất phải hướng đến xuất khẩu, thị
trường 7 tỷ dân bên ngoài mới là nơi thi thố tài năng. Đã chọn nghề bán
hàng làm nghề nghiệp của mình, bạn nào có khả năng càng đem ngoại tệ về
càng nhiều thì càng giỏi.
Tony có một cô bạn làm ở văn phòng thu
mua một công ty thủy sản của Mỹ. Cô cho biết, các nhân viên quản lý đơn
hàng XNK của Việt Nam rất thụ động, dù toàn tốt nghiệp ĐH ngoại thương,
kinh tế, hay ngoại ngữ. Các bạn ấy học hành lý thuyết rất kinh, điều
khoản Incoterms hay LC nào cũng biết, tiếng Anh thành thạo nhưng tư duy
thực tế không có.
Có lần công ty cô đặt một món mới là cá ngừ
ngâm nước muối đóng hộp. Cô mail qua một loạt các đối tác và so sánh thử
khả năng bán hàng của của doanh nghiệp các nước. Cô gửi cho một công ty
thuỷ sản Việt Nam đang là đối tác lớn, hôm sau, cô nhận được email trả
lời "chúng tôi chỉ có cá ngừ ngâm dầu, không có sản phẩm cá ngừ ngâm
muối. Cám ơn. Lê Văn Tèo". Cô gửi vào 2-3 công ty thủy sản nữa, và bặt
vô âm tín. Khi gọi điện lại hỏi, thì nhân viên tiếp tân kêu “chị cầm
điện thoại để em hỏi ai nhận được email đó nha chụy. Sau 5 phút hỏi vang
rền trong điện thoại, “Lan mày có đọc email gì của cái bà bên Mỹ đòi
mua cá ngừ hem”, Lan nói “không có, mày hỏi con Tuyết đi”, rồi sau đó
tiếng của Tuyết nói “tao có nhận, nhưng công ty mình làm gì có cá ngừ
ngâm muối, nên tao không có trả lời”. Sau đó tiếp tân nói lại “dạ có
chị, nhưng bên em không có sản phẩm đó, chị mua chỗ khác đi nha”, rồi
vội vàng cúp máy, rủ cái Lan cái Tuyết ăn xoài chấm muối ớt bàn chuyện
Hồ Ngọc Hà.
Cô cũng gửi nhu cầu trên sang một công ty Thái Lan.
Chỉ 1h sau, cô nhận được 1 bức meo như sau "mặt hàng cá ngừ ngâm nước
muối chúng tôi chưa sản xuất, nhưng chúng tôi muốn thử nghiệm. Bạn gửi
quy cách, chúng tôi sẽ làm mẫu, nếu mẫu đạt, chúng tôi sẽ báo giá. Kob
Khun. Kẹo La Thon".
Cô cũng gửi qua một công ty ở Quảng Châu, chỉ
sau 30 phút, email trả lời "Cám ơn đã hỏi hàng. Tôi vừa họp ngay với
phòng kỹ thuật, họ xác nhận là làm được. Chúng tôi đã cho phòng thí
nghiệm làm theo 3 công thức phổ biến trên mạng là 1% muối, 2% muối và
10% muối. Quý khách cho biết quy cách, chúng tôi sẽ gửi kết quả và báo
giá vào cuối giờ chiều nay. Xie xie nị đã đọc meo. Lý Bội Bội". Đâu mấy h
sau, trên website công ty Quảng Châu này lẫn trên mạng thương mại
alibaba hiện ra danh mục sản phẩm mới của họ là cá ngừ ngâm nước muối
đóng hộp, “cá ngừ ngâm đường, ngâm dấm, ngâm nước tương…”… đủ loại cả. Họ
email, gọi điện sang Mỹ liên tục để ép mua... làm công ty Mỹ ấy sợ quá,
phải bay qua ký hợp đồng độc quyền liền. Thậm chí nếu công ty Mỹ ấy ký
với công ty Thái Lan, thì công ty Quảng Châu sẽ vẫn có thể nhận được đơn
hàng từ các khách hàng khác, của nước khác. Cứ một hỏi hàng (inquiry)
tới tay họ, thì không bao giờ thoát ra được. Thậm chí họ còn nhân lên
hàng chục inquiry khác, họ tạo ra nhu cầu để bán hàng (create demand)
của nhân viên bán hàng thông minh, giỏi giang, lanh lợi. Cứ thế, doanh
nghiệp cứ càng ngày càng nhiều đơn hàng, nhiều mặt hàng mới, nhân viên
ngày càng đông, nhà xưởng càng mở rộng ra, doanh số càng tăng cao, lương
bổng cũng tăng theo ào ào theo cấp số bội. Vì toàn nhân viên như Lý Bội
Bội cả.
Ngày nay, năng suất lao động không chỉ là sức khoẻ cơ
bắp mà còn là tốc độ và sự nhanh nhẹn, sáng tạo của tư duy. DN thuê một
người Singapore, lương mấy ngàn / tháng nhưng yên tâm vì tiền nào của
đó. Họ sẽ mang về cho công ty mấy chục ngàn/tháng, thậm chí mấy trăm
ngàn đô. Khác biệt chỉ là TƯ DUY. Như ví dụ trên, nếu cậu Tèo hay cô Lan
cô Tuyết biết thông báo cho ông giám đốc công ty về đơn hàng này, thì
có thể ông ấy sẽ chỉ đạo khác. Khổ nỗi ông giám đốc này thuộc thế hệ cũ
không biết tiếng Anh, cứ phụ thuộc mấy cô cậu kia. Cứ thấy các cử nhân
thạc sĩ này từ sáng đến chiều ôm cái laptop gõ gõ... tưởng là làm việc
chăm chỉ lắm, hoá ra chỉ chat chit tào lao. Thấy sếp vô thì giả bộ làm
việc tí, còn lại thì dí dỏm hài hước với đồng nghiệp trong văn phòng và
bạn bè trên facebook cả ngày, coi tin tức và shopping online cả ngày.
Cái gì cũng biết, cũng nói, cũng bình luận, bàn bạc. Chỉ có làm kiếm
tiền là không biết.
Nhiều bạn thực tập sinh hay nhân viên thử
việc vào vị trí bán hàng, mấy tháng trôi qua vẫn không có đơn hàng nào,
bị công ty sa thải thì xõa tóc đứng khóc. Hỏi nguyên nhân thì bạn nói
tại công ty có vấn đề. Do ông giám đốc quản lý kém. Do ông chủ keo kiệt.
Do bộ phận sản xuất chậm. Do hàng hoá mẫu mã xấu. Do chất lượng kém,
không phù hợp. Do thị trường không ai mua. Tại khách hàng hỏi hàng nhưng
không gọi lại. Tại em đi tiếp thị họ không tiếp. Tại lối giáo dục lý
thuyết không chỉ em cách bán hàng (mọi ĐH hàn lâm trên thế giới không ai
dạy kỹ năng, kỹ năng tự tích luỹ qua thực tế làm thêm), vân vân và
vân vân. Mọi nguyên nhân khách quan và do, bởi, tại, vì,... trong khi
nguyên nhân duy nhất là DO MÌNH thì bạn không hề đề cập. Hàng xấu thì
lao lên có ý kiến, bắt làm lại cho đẹp. Hàng giao chậm thì lao vô, điều
khiển bộ phận sản xuất hay logistic, đổi phương thức giao hàng sao cho
nhanh. Muốn ý kiến với ông giám đốc thì xin hẹn và vô trình bày, nếu
cách sắp xếp của mình hợp lý thì họ sẽ nghe theo. Phải tả xung hữu đột
để ra việc chứ ngồi chờ bị động sao được.
Có bạn vô làm, cả tuần
giao việc, ghi to-do list ghê gớm, rồi cuối tuần xem báo cáo đã làm được
gì, bạn nói “gọi khách không bắt máy, meo khách không trả lời” nên “có
gì báo cáo đâu anh”. Khách không bắt máy thì nhắn tin lại do khách sợ số
lạ, sau đó mình gọi lại sẽ được. Hoặc meo không trả lời thì gửi lại,
re-send miết, bên Mỹ bên Pháp cũng gọi điện qua, hỏi tại sao tao gửi
mail báo giá mày không trả lời, why why, pour quoi pour quoi, wei shen
me, wei shen me? Mình năng nổ vậy Tây Tàu gì không sợ hãi mà ký HĐ với
mình? Nếu ở gần, cùng thành phố, cùng quốc gia thì trực tiếp bắt xe qua
gặp, mặc áo dài trang điểm lộng lẫy vun vút lao sang, cười nói vui vẻ,
ép họ mua hàng. Hoặc nhờ sếp dẫn đi, nhờ ai đó quen làm, mọi giá phải
tiếp xúc để bán chứ sao nói vậy.
Cứ ngồi miết văn phòng với xoài
xanh muối ớt và say đắm cái màn hình vi tính, cái Iphone trong túi quần
cứ tít tít tin nhắn của bạn bè thì cuối ngày, hỏi team bán hàng, các
bạn lại đồng thanh:
“Hôm nay khách lại hai không
Gọi không bắt máy, meo không trả lời”.
Ngây ngô cứ “hai không” đến cuối tháng, thì trung tâm giới thiệu việc
làm thẳng tiến. Hoặc nhắn tin cho mommy "mẹ ơi, con sẽ về với mẹ ngay
đây. Không cần đợi đến mùa xuân".
Đừng như Tèo, đừng như Lan, đừng như Tuyết.
Hãy như Bội. Be like Bội!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét